Το να ζητάμε από τα όπλα μαζικής παραγωγής να είναι αψεγάδιαστα, είναι μάλλον υπερβολική απαίτηση. Στο κάτω κάτω, όποιος θέλει και αντέχει η τσέπη του, μπορεί να παραγγείλει ένα ακριβό όπλο από πάμπολλες γνωστές βιοτεχνίες, οι οποίες με το αντίστοιχο αντίτιμο θα του ικανοποιήσουν όλα τα κέφια και τα καπρίτσια. Οι σύγχρονες όμως μέθοδοι παραγωγής, η πρόοδος της μεταλλουργίας και η χρήση ηλεκτρονικών υπολογιστών από τις οπλοβιομηχανίες έχουν καταστήσει τα σύγχρονα όπλα μαζικής παραγωγής ιδιαίτερα ποιοτικά ως προς την τιμή απόκτησης και με χαρακτηριστικά αξιοπιστίας, βάρους, εργονομίας, και πρακτικότητας, τα οποία απουσίαζαν ή σπάνιζαν στα όπλα της προηγούμενης γενιάς κυνηγών. Αυτό έχει δημιουργήσει και τις ανάλογες απαιτήσεις από τον χρήστη κυνηγό της εποχής μας, απαιτήσεις που τροφοδοτούν τον ανταγωνισμό και έχουν ως αποτέλεσμα όλο και πληρέστερες προτάσεις όπλων από τις εταιρείες. Εδώ όμως κρύβεται μία παγίδα. Στην προσπάθεια να κατασκευαστούν όπλα που καλύπτουν πολλές και συνήθως αντικρουόμενες απαιτήσεις, όπως για παράδειγμα χαμηλό βάρος και χαμηλό λάκτισμα, ή χαμηλή τιμή με υψηλή αξιοπιστία, πέραν του ότι κατασκευάζονται όπλα χωρίς ταυτότητα, αφού όλα πάνω κάτω μοιάζουν πλέον μεταξύ τους, παραλείπονται και σημαντικά χαρακτηριστικά που επηρεάζουν την αποτελεσματικότητά τους.
Το κυριότερο θύμα της «ομογενοποίησης» των κυνηγετικών όπλων είναι τα κοντάκια, τα οποία έπεσαν θύμα της μόδας των σκοπευτικών κοντακιών, ως αποτέλεσμα της αυξανόμενης δημοτικότητας του σκοπευτηρίου και της χρήσης των επιτυχιών χορηγούμενων σκοπευτών για προώθηση των όπλων μιας εταιρείας. Ίσως οι εταιρείες όπλων να σκέφτονται ότι όσο πιο πολύ μοιάζει το κυνηγετικό όπλο που βγαίνει στην αγορά με το όπλο του Χ πρωταθλητή της που κέρδισε παγκόσμιους τίτλους, τόσο πιο θελκτικό θα γίνει αυτό το όπλο για τον αγοραστή. Μόνο που το κυνηγετικό κοντάκι οφείλει να είναι άνετο ώστε να συγχωρεί μικροατέλειες στάσης και επώμισης, αντίθετα με το σκοπευτικό, το οποίο πρέπει να είναι απόλυτο στις διαστάσεις του. Οι χοντροειδείς λαβές για παράδειγμα που βλέπουμε στα σημερινά κυνηγετικά κοντάκια, με έντονα πιστολοειδές σχήμα, μπορεί να είναι απαραίτητες σε ένα σκοπευτικό όπλο όπου ο σκοπευτής θα βάλει προσεκτικά το χέρι του πριν ζητήσει τον δίσκο, αλλά σε ένα κυνηγετικό όπλο είναι όχι μόνο άχρηστες αλλά και επιζήμιες για το σωστό έλεγχο του όπλου σε μία ξαφνική εμφάνιση θηράματος. Το ίδιο ισχύει και για τα υπερβολικά χοντρά χτένια των σύγχρονων κοντακιών, χαρακτηριστικό επίσης δανεισμένο από τα σκοπευτικά όπλα. Εξίσου απαράδεκτο χαρακτηριστικό για τα κυνηγετικά κοντάκια είναι και το παράλληλο χτένι, κι αυτό δανεισμένο από σκοπευτικά όπλα, κυρίως αμερικανικής προέλευσης ή προοριζόμενα για χρήση στις ΗΠΑ. Το κυνηγετικό κοντάκι οφείλει να έχει διαφορά μικρής – μεγάλης κλίσης τουλάχιστον 2 εκατοστών, λεπτό σχετικά χτένι και λεπτή, ανοιχτής γωνίας λαβή. Όσοι έχετε επωμίσει για παράδειγμα μία Remington 1100, θα έχετε διαπιστώσει ότι αυτό το όπλο έχει ένα κοντάκι που τείνει να ταιριάζει σχεδόν τέλεια σε όλους τους σωματότυπους και τρόπους επώμισης. Τα χαρακτηριστικά του συγκεκριμένου κοντακιού είναι το λεπτό πάχος, η ανοιχτή λαβή και η άφθονη μεγάλη κλίση, τα οποία όλα ενθαρρύνουν την άνεση στη στάση και την επώμιση και επομένως βοηθούν την ενστικτώδη, χωρίς σκέψη και προσπάθεια σκόπευση. Άλλο ένα απορίας άξιο κοινό γνώρισμα των περισσότερων κοντακιών των σημερινών κυνηγετικών όπλων είναι το μεγάλο ύψος των κοντακιών τους, ειδικά στα αρθρωτά όπλα (πλαγιόκαννα και αλληλεπίθετα), αφού στα αυτογεμή σώζεται κάπως η κατάσταση με τις φλάντζες αλλαγής κλίσεων. Στα περισσότερα σύγχρονα κυνηγετικά κοντάκια ο μέσος χρήστης πρέπει να ασκήσει αισθητή πίεση στο μάγουλο ώστε να ευθυγραμμιστεί το μάτι του με την κάννη του όπλου. Όσοι έχετε επωμίσει παλιά πλαγιόκαννα του θείου ή του παππού θα έχετε διαπιστώσει με πόση ευκολία και φυσικότητα «έρχονται στο μάτι», χωρίς πίεση και στράβωμα του αυχένα όπως συμβαίνει με τα περισσότερα σύγχρονα όπλα. Η θλιβερή διαπίστωσή μου είναι ότι κάπου στον δρόμο χάθηκε η φιλικότητα του κυνηγετικού κοντακιού προς τον χρήστη.
Πριν διαμαρτυρηθείτε ότι ασχολούμαι πάλι υπερβολικά με το κοντάκι, παρά με άλλα μέρη του όπλου, οφείλω να σας υπενθυμίσω τη σπουδαιότητά του σε σχέση με οτιδήποτε άλλο. Το ακριβότερο και καλύτερο όπλο στον κόσμο είναι ουσιαστικά άχρηστο στον κάτοχό του εάν δεν είναι στα μέτρα του.
Το άλλο ατόπημα στο οποίο υποπίπτουν τα περισσότερα σύγχρονα κυνηγετικά όπλα είναι οι σκανδάλες τους, πιο συγκεκριμένα το βάρος έλξης και η αίσθηση αποδέσμευσής της. Και εδώ ισχύει ως γενίκευση ότι όσο παλαιότερο το όπλο, τόσο πιο σωστή και ευχάριστη σκανδάλη έχει. Ο κυριότερος λόγος για αυτή την έκπτωση ποιότητας των σύγχρονων σκανδαλών είναι η νομική ευθύνη της εταιρείας απέναντι στον χρήστη σε περίπτωση ατυχήματος από ακούσια εκπυρσοκρότηση. Όσο πιο ελαφριά είναι η σκανδάλη, τόσο ευκολότερο είναι να τραβηχτεί κατά λάθος. Στη σημερινή εποχή όπου οι εταιρείες διοικούνται ουσιαστικά από νομικούς συμβούλους και οικονομολόγους, το οικονομικό κόστος μίας αγωγής για αποζημίωση από ατύχημα που σχετίζεται με το όπλο είναι λαμβάνεται πολύ σοβαρά υπ’ όψη στο σχεδιασμό και τα χαρακτηριστικά λειτουργίας των προϊόντων τους. Επίσης οι ρυθμοί και η αυτοματοποίηση των σύγχρονων μεθόδων μαζικής παραγωγής τείνουν να βασίζονται όλο και περισσότερο στις μηχανές και τις ανοχές που αυτές προσφέρουν, αποκλείοντας σχεδόν από την διαδικασία το έμπειρο ανθρώπινο χέρι το οποίο με λίγες έμπειρες τελικές παρεμβάσεις θα μπορούσε πολύ εύκολα να βελτιώσει την αίσθηση των μερών του όπλου, της σκανδάλης συμπεριλαμβανομένης. Αν όμως αναλογιστούμε τον βαρύνοντα ρόλο που παίζει η σκανδάλη στο αποτέλεσμα της κυνηγετικής βολής, όπου σε ένα κλάσμα του δευτερολέπτου κρίνεται η έκβαση ολόκληρης της σκοπευτικής προσπάθειας, τότε είναι εύλογη η ένστασή μου.
Προσωπικά, από τα δεκάδες όπλα που έχουν περάσει από τα χέρια μου, δεν υπήρξε ούτε ένα που να μην χρειάστηκε να επέμβω στο κοντάκι ή στη σκανδάλη. Συγκεκριμένα το κόστος της διόρθωσης του κοντακιού και της ρύθμισης της σκανδάλης πάντα συνυπολογίζεται από πριν στο συνολικό κόστος οποιασδήποτε αγοράς κυνηγετικού όπλου κάνω.
