Το κεφάλαιο «κυνηγετική σκόπευση» είναι τεράστιο και δεν χωράει φυσικά σε ένα σύντομο άρθρο σαν το σημερινό. Το παρόν άρθρο δεν έχει σκοπό να διδάξει κάτι συγκεκριμένο, αφού ο χώρος που το φιλοξενεί δεν επιτρέπει μία εκ βαθέων προσέγγιση του θέματος. Ο σκοπός του είναι να φωτογραφήσει με σύντομες περιγραφές τα σημαντικότερα στοιχεία που επηρεάζουν την έκβαση της κυνηγετικής βολής και να προϊδεάσει τον αναγνώστη για μελλοντικά άρθρα που θα ασχοληθούν λεπτομερώς με τις επιμέρους παραμέτρους της κυνηγετικής σκόπευσης, δίνοντας ταυτόχρονα αρκετά ενδιαφέροντα στοιχεία που θα σας φανούν χρήσιμα.
Η βάση κάθε αθλητικής δραστηριότητας είναι πάντα κάποια έννοια ισορροπίας, είτε στατικής ή δυναμικής ή και συνδυασμός των δύο. Στη σκοποβολή κινητού στόχου το ζητούμενο είναι η δυναμική ισορροπία, μία κατάσταση όπου το σώμα του σκοπευτή μπορεί ελεύθερα να περιστραφεί και να ακολουθήσει αρμονικά την πορεία του στόχου. Αυτού του είδους η ισορροπία «διαβάζεται» στα πέλματα όπως συνηθίζω να λέω στους μαθητές μου. Όταν αισθανόμαστε το βάρος του κορμιού μας να μοιράζεται ισόποσα στα πέλματά μας, τότε το κορμί μας μπορεί ανεμπόδιστα να ακολουθήσει την τροχιά οποιουδήποτε στόχου.
Η επιλογή του όπλου βασίζεται σε υποκειμενικά κριτήρια, όπως η αισθητική, το είδος κυνηγίου, οι επιμέρους ανάγκες, η τιμή. Η απόδοση όμως του όπλου αντικειμενικά κρίνεται από το αν ταιριάζει ή όχι στο σώμα μας. Η προσαρμογή του κοντακιού στα μέτρα μας είναι ευθύνη κάθε κυνηγού που σέβεται τον εαυτό του και αγαπάει αυτό που κάνει. Είναι προαπαιτούμενη ανάγκη, όχι πολυτέλεια. Το κοντάκι στα μέτρα μας φροντίζει όταν το επωμίζουμε σωστά, να στέλνει τα σκάγια εκεί που κοιτάμε, χωρίς να χρειάζεται να ελέγξουμε αν το μάτι μας ευθυγραμμίστηκε ή όχι με την κάννη του όπλου.
Επόμενος σταθμός της κουβέντας μας δεν θα μπορούσε να είναι παρά η σωστή επώμιση. Αν και η επώμιση είναι ένα μόνο από τα επιμέρους χαρακτηριστικά της σωστής «φόρμας», του συνόλου δηλαδή των κινησιολογικών παραμέτρων της σωστής σκόπευσης, αναντίρρητα είναι το σημαντικότερο όλων. Η σωστή επώμιση δεν είναι προϊόν φαντασίας ή αυτοσχεδιασμού. Διέπεται από κανόνες, απλούς μεν αλλά σημαντικούς και θα ήταν ευχής έργο αν όλοι οι κυνηγοί αφιέρωναν λίγο χρόνο για να την διδαχθούν σωστά. Όποιος μάθει να επωμίζει σωστά ένα όπλο εφοδιασμένο με κοντάκι στα μέτρα του, μπορεί απερίσπαστα να ασχοληθεί με το στόχο του, τουφεκώντας ξεκούραστα και αποτελεσματικά.
Έχοντας εξασφαλίσει με τα προηγούμενα βήματα ότι το όπλο μας ρίχνει εκεί που κοιτάμε, είναι ώρα να ασχοληθούμε με το πώς κοιτάμε αυτό που θέλουμε να πετύχουμε. Είναι χρήσιμο να υπενθυμίσουμε στον εαυτό μας ότι είμαστε πλασμένοι σαν θηρευτές: Τα μάτια μας βρίσκονται στο μπροστινό μέρος του κρανίου μας, σε κοντινή απόσταση μεταξύ τους, όπως ακριβώς συμβαίνει και στα ζώα και πουλιά που κυνηγούν. Η θέση αυτή των ματιών είναι σχεδιασμένη ώστε μέσω της διόφθαλμης πάντα όρασης να μας εφοδιάζει με πολύτιμα δεδομένα για το στόχο μας, όπως η απόσταση και η ταχύτητά του και να βοηθάει το συντονισμό της προσπάθειας μας να τον πλήξουμε. Η αλήθεια είναι πως εξελικτικά δεν έχουν αλλάξει και τόσα πολλά πράγματα. Μπορεί κάποτε ο άνθρωπος να κυνηγούσε πετώντας πέτρες και ακονισμένα ξύλα στα θηράματά του και σήμερα να κυνηγάμε με υπερσύγχρονες ημιαυτόματες καραμπίνες, αλλά η γενική ιδέα παραμένει η ίδια: Κοιτάμε το στόχο μας και του εκτοξεύουμε κάτι με σκοπό να τον συναντήσει στην πορεία του. Και όπως ακριβώς δεν μπορούμε να οδηγήσουμε κλείνοντας το ένα μάτι, χάνοντας την αντίληψη του βάθους πεδίου, το ίδιο χαοτικά δύσκολο είναι για τον κυνηγό να πετύχει κάτι που κινείται χρησιμοποιώντας μονόφθαλμη σκόπευση. Οι επιτυχίες όσων επιμένουν να κυνηγούν κλείνοντας το μάτι είναι απλά απόδειξη του πόσο ευπροσάρμοστος είναι ο άνθρωπος και πώς ξεπερνάει δυσκολίες, που εν προκειμένω βέβαια τις δημιουργεί μόνος του.
Η εστίαση στο στόχο θα δώσει δεδομένα στον εγκέφαλο, τα οποία θα τα μετατρέψει σε κίνηση. Είναι σημαντικό να γνωρίζετε ότι εκτός της επώμισης η οποία είναι φυσικά δουλειά των χεριών, η κίνηση προς το στόχο πρέπει να τροφοδοτείται από τα πόδια. Αστράγαλοι, γόνατα και ισχία προσφέρουν τις αρθρώσεις που χρειάζονται για να γυρίσει συμπαγής ο κορμός μαζί με το όπλο προς το στόχο. Η κυνηγετική σκόπευση θα μπορούσε να παρομοιαστεί με τη βιντεοσκόπηση, όπου για να μείνει σταθερή η κάμερα στο μάτι του οπερατέρ, αναγκαστικά τη στρέφει προς το θέμα του με όλο του το σώμα.
Ένα άλλο χαρακτηριστικό που ξεχωρίζει τους καλούς σκοπευτές από τη μάζα είναι μία έκδηλη αίσθηση ρυθμού. Όλες τους οι κινήσεις φαίνονται ήρεμες και αρμονικές, λες και υπακούουν σε μία αυστηρή χορογραφία, ενορχηστρωμένη από μία κρυφή ρυθμική μουσική. Ο άριστος σκοπευτής δεν βιάζεται μα ούτε διστάζει. Εκτελεί πάντα μία σειρά ρυθμικών κινήσεων που καταλήγουν ξανά και ξανά στο χτύπημα του θηράματος, σαν να είναι το πιο φυσικό και εύκολο πράγμα. Είναι εξάλλου κοινό γνώρισμα όλων των βιρτουόζων ανεξαρτήτως δεξιότητας να το κάνουν να φαίνεται εύκολο και αβίαστο στον θεατή.
Η προσκόπευση είναι μία έννοια λίγο πολύ γνωστή σε όλους. Όταν θέλουμε να πετύχουμε έναν κινητό στόχο, πρέπει να ρίξουμε εκεί που θα βρίσκεται όταν τον φτάσουν τα σκάγια, όχι εκεί που είναι. Αποφεύγοντας να εμβαθύνω στην ανάλυση της προσκόπευσης, θα αναφέρω μόνο ότι αν και η αποτύπωσή της διαφέρει από κυνηγό σε κυνηγό, καλό είναι να αποφεύγεται η συνειδητή προσπάθεια ακριβούς υπολογισμού της. Η προσκόπευση είναι προϊόν εμπειρίας, φαντασίας και ενστίκτου και αποτελεί μάλλον αίσθηση παρά εικόνα. Επίσης από μόνη της είναι ανεπαρκής αν δεν συνοδεύεται από το διάβασμα της πορείας του στόχου και την παρακολούθησή του με το όπλο εφαρμόζοντας κάποια από τις γνωστές τεχνικές σκόπευσης, εκ των οποίων η “Swing Through”, η σάρωση δηλαδή του στόχου από πίσω προς τα εμπρός, είναι θεωρώ η αποτελεσματικότερη και δημοφιλέστερη κυνηγετική μέθοδος.
Κρατήστε το σημερινό άρθρο σαν μια ραχοκοκαλιά απ’ όσα μελλοντικά θα αναλύσουμε και θα εξηγήσουμε. Θα επανέλθουμε σε κάθε θέμα ξεχωριστά και με λεπτομέρειες.